Những bài văn hay lớp 10

Cảm nhận về bài thơ Cảnh ngày hè của Nguyễn Trãi

Cảm nhận về bài thơ Cảnh ngày hè của Nguyễn Trãi

Bài làm

Nguyễn Trãi là một trong những nhân vật có tầm cỡ lớn, có tầm ảnh hưởng vô cùng lớn và sâu sắc đối với con người và thời đại ông sống. Không chỉ là một nhà quân sự, mưu lược tài ba, hết lòng vì sự thanh bình, thịnh trị của đất nước mà ông còn là nhà văn, nhà thơ uyên bác, với những tác phẩm có giá trị hiện thực và giá trị nhân đạo sâu sắc.

Nguyễn Trãi là một người yêu thiên nhiên, đứng trước thiên nhiên ông thấy tâm hồn mình được hòa nhập rất nhiều. Tuy nhiên, điều đặc biệt ở con người ông, đó là một con người dù có ở bất cứ nơi đâu, sống trong hoàn cảnh nào cũng vẫn luôn hết lòng vì những điều chung, lớn lao cho dân tộc. Bài thơ Cảnh ngày hè – một trong những tác phẩm có độ phổ biến với công chúng hết sức sâu sắc của ông thể hiện rất rõ nét tinh thần ấy.

Nguyễn Trãi là một nhà thơ rất yêu thiên nhiên, tấm lòng của ông đối với cuộc đời là mênh mông rộng lớn vô cùng, ông cũng là một con người rất nhạy cảm trước những biến động của thời cuộc. Trong bài Cảnh ngày hè, người đọc có thể thấy được tấm lòng của Nguyễn Trãi đối với cuộc đời là như thế nào, không chỉ đơn thuần là một con người giàu cảm xúc, biết rung động trước cái đẹp mà ông còn là một người có tấm lòng thiên lương vô cùng trong sáng và cao khiết, luôn biết hướng lòng đến những điều tốt đẹp chung trong cuộc đời.

Mở đầu bài thơ là câu thơ mang tư tưởng “nhàn” của một bậc trí nhân có sự rung cảm mãnh liệt trước thiên nhiên cuộc đời:

"Rồi hóng mát thuở ngày trường"

Câu thơ tạo một không khí, một cảm giác hết sức nhẹ nhàng, một sự bày tỏ hết sức nhẹ nhàng nhưng cũng thấm thía rất nhiều câu chuyện đằng sau. Nhân vật trữ tình dường như đang chìm trong sự tận hưởng, sự hưởng thụ nhưng thực chất không phải vậy. Sự hưởng thụ trong một thái độ bất đắc trí. Cuộc đời của Nguyễn Trãi nhiều bể khổ, tài năng nhưng đi kèm với đó sự những khổ đau khi bị ganh ghét, đố kị, nghi oan, hãm hại đủ kiểu. Ông đã nhiều lần bất đắc chí chính vì vậy mới đưa ra quyết định sẽ cáo quan về ở ẩn. Nguyễn Trãi luôn muốn cống hiến cho cuộc đời, cống hiến cho đất nước, muốn đóng góp sức lực để làm những điều tốt đẹp cho cuộc đời mà cũng không được, cũng quá khó khăn. Khi sự chân chính bị những thế lực đen tối vây hãm, chà đạp dã man và tàn bạo. Chính vì vậy, trông ông nhàn mà thực chất chẳng nhàn chút nào cả. Miệng nói nhàn nhưng thực chất trong tâm không nhàn chút nào cả. Bức tranh ngày hè trong mắt của Nguyễn Trãi được hiện lên ở những câu tiếp theo rất sinh động, giàu sức sống:

“Hòe lục đùn đùn tán rợp trương

Thạch lựu hiên còn phun thức đỏ

Hồng liên trì đã tiễn mùi hương”

cam nhan ve bai tho canh ngay he cua nguyen trai - Cảm nhận về bài thơ Cảnh ngày hè của Nguyễn Trãi

Cảm nhận về bài thơ Cảnh ngày hè

Màu xanh của cây hòe, màu đỏ từ những bông lựu, sen hồng dưới ao, tất cả hiện lên rực rỡ và giàu sức sống, bước tranh thiên nhiên hài hòa với bố cục, với những sắc màu đẹp vô cùng. Đối với ông, thiên nhiên thực sự là người bạn đáng tin cậy nhất của cuộc đời. Được hòa nhập cùng thiên nhiên, ông cảm thấy vui vẻ rất nhiều. Cảnh sắc thiên nhiên căng tràn nhựa sống, được chứng kiến và tận hưởng nhà thơ cảm thấy thích thú vô cùng, được hòa mình với thiên nhiên nhà thơ dường như cũng nguôi ngoai bao nỗi bực dọc, những ngổn ngang của cuộc sống bỗng bình lặng hẳn đi.

“Lao xao chợ cá làng ngư phủ

Dắng dỏi cầm ve lầu tịch dương”

Hai câu thơ mang đầy những xúc cảm về hình ảnh chợ – một nét đẹp trong văn hóa dân gian của người Việt ta. Nguyễn Trãi ngắm cảnh sắc thiên nhiên, sau đó phóng tầm mắt ra xa hơn để nhìn ngắm nhiều hơn cảnh sắc của đất nước, không chỉ là cảnh thiên nhiên mà còn là con người. Nguyễn Trãi rất quan tâm đến vận mệnh của đất nước, đến sự no ấm của nhân dân. Lòng ông man mác bao nhiêu cảm xúc đẹp vì nhìn thấy cảnh chợ quê như vậy. Cảnh chợ quê với sự "lao xao". Đó là cảnh chợ quê thanh bình và nhộn nhịp, nói lên rằng đất nước đang rất thịnh trị bởi nếu đất nước mà gặp nạn binh đao thì không bao giờ có cảnh họp chợ yên ổn như vậy, đất nước binh biến thì con người ta cũng đi chạy loạn hết mất rồi.

“Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng

Dân giàu đủ khắp đòi phương”

Đây là hai câu thơ thể hiện quan điểm sống của tác giả với cuộc đời, Nguyễn Trãi luôn hướng lòng mình đến những điều tốt đẹp cho nhân dân và đất nước. "Dân giàu đủ" là ước nguyện lớn lao nhất của cuộc đời ông. Ông nhắc đến Ngu cầm là có suy nghĩ hướng về tích thời vua Nghiêu Thuấn nổi tiếng là thái bình thịnh trị. Nguyễn Trãi cũng mang một mong ước là thời đại của ông cũng được như vậy, nhân dân được hưởng hạnh phúc, ấm no. 

Nguyễn Trãi luôn có sự trăn trở với cuộc đời, với thời cuộc. Đối với ông và những suy nghĩ trong ông, nhân dân, đất nước luôn là mối quan tâm hành đầu. Tấm lòng của ông với cuộc đời là rộng lớn, mênh mông vô cùng. Bài thơ Cảnh ngày hè không đơn thuần là bài thơ tả cảnh mà đằng sau đó còn chất chứa tâm sự lớn lao của nhà thơ.

Minh